تیغه‌چینی یکی از مراحل مهم در فرآیند ساختمان‌سازی است که به تقسیم‌بندی فضاهای داخلی و ایجاد دیوارهای غیر باربر (غیر سازه‌ای) کمک می‌کند. این دیوارها علاوه بر نقش جداکننده، می‌توانند در عایق‌بندی صوتی و حرارتی، زیبایی داخلی، و حتی مقاوم‌سازی در برابر آتش نقش مؤثری داشته باشند. در این مقاله به بررسی کامل فرآیند تیغه‌چینی، انواع مصالح، نکات اجرایی و استانداردهای لازم می‌پردازیم.

1. تعریف تیغه‌چینی

تیغه‌چینی به فرآیند ساخت دیوارهای داخلی غیر باربر گفته می‌شود که وظیفه اصلی آن‌ها تقسیم‌بندی فضاهای داخلی یک ساختمان است. این دیوارها برخلاف دیوارهای باربر، وزن سازه را تحمل نمی‌کنند و صرفاً به‌عنوان جداکننده عمل می‌کنند.

2. اهداف و کاربردهای تیغه‌چینی

 • تقسیم‌بندی فضاهای داخلی: ایجاد اتاق‌ها، سالن‌ها، راهروها و سرویس‌های بهداشتی
 • عایق‌بندی صوتی و حرارتی: کاهش انتقال صدا و کنترل دما بین فضاهای مختلف
 • بهبود زیبایی داخلی: ایجاد سطوح مناسب برای انجام نازک‌کاری و دکوراسیون
 • مقاومت در برابر آتش: در برخی موارد، تیغه‌های مقاوم به آتش به کار می‌روند

3. انواع مصالح مورد استفاده در تیغه‌چینی

الف) تیغه‌های آجری
 • آجر فشاری: مقاوم اما سنگین؛ مناسب برای تیغه‌های ضخیم
 • آجر سفالی (تیغه‌ای): سبک‌تر از آجر فشاری، دارای حفره‌هایی برای کاهش وزن
 • مزایا: دوام بالا، عایق مناسب
 • معایب: وزن زیاد و نیاز به ملات بیشتر

ب) تیغه‌های بلوکی
 • بلوک سیمانی: مناسب برای فضاهای مرطوب مانند سرویس‌های بهداشتی
 • بلوک گازی (AAC یا هبلکس): سبک، عایق حرارتی و صوتی عالی، نصب سریع
 • بلوک لیکا: ساخته‌شده از دانه‌های سبک رسی منبسط‌شده؛ مقاوم در برابر آتش

ج) تیغه‌های گچی و پیش‌ساخته (کناف)
 • صفحات گچی (Drywall): سبک، نصب سریع، مناسب برای پروژه‌های مدرن
 • مزایا: کاهش زمان اجرا، قابلیت عبور تأسیسات
 • معایب: مقاومت کمتر در برابر ضربه نسبت به مصالح سنتی

د) تیغه‌های چوبی یا فلزی
 • تیغه‌های فلزی (Stud Frame): در ساختمان‌های سبک یا پیش‌ساخته
 • تیغه‌های چوبی: بیشتر در ساختمان‌های سبک یا مناطق روستایی

4. مراحل اجرای تیغه‌چینی

الف) آماده‌سازی زیرکار
 • بررسی نقشه‌های اجرایی: تعیین محل دقیق تیغه‌ها طبق پلان معماری
 • تراز و شاقول کردن: علامت‌گذاری دقیق بر روی کف و سقف برای اجرای صاف و دقیق تیغه

ب) چیدن تیغه‌ها
 • تهیه ملات: معمولاً از ملات ماسه و سیمان یا گچ و خاک استفاده می‌شود
 • چیدن ردیف اول: اهمیت زیادی دارد چون پایه تیغه است و باید کاملاً تراز باشد
 • ادامه چیدمان: استفاده از شاقول برای کنترل عمودی بودن و تراز برای کنترل افقی بودن

ج) نهادن المان‌های تقویتی
 • نصب میلگرد یا تسمه فلزی: در تیغه‌های بلند برای جلوگیری از ترک‌خوردگی
 • اتصال به سازه: استفاده از قلاب‌های فلزی یا مهارهای مخصوص برای جلوگیری از واژگونی تیغه

د) نازک‌کاری و پایان کار
 • گچ‌کاری یا سیمان‌کاری: برای صاف کردن سطوح تیغه‌ها
 • نصب تأسیسات: عبور لوله‌های برق، آب و گاز از داخل یا روی تیغه‌ها

5. نکات فنی و اجرایی تیغه‌چینی

 • کنترل رطوبت: در تیغه‌های داخلی، جلوگیری از نفوذ رطوبت به مصالح بسیار مهم است
 • عایق‌بندی صوتی: استفاده از مصالح عایق صوتی مانند پشم سنگ یا پشم شیشه در تیغه‌های کناف
 • رعایت درز انبساط: در تیغه‌های طویل، ایجاد درزهای انبساطی برای جلوگیری از ترک
 • سبک‌سازی: در ساختمان‌های چندطبقه، استفاده از مصالح سبک برای کاهش بار مرده ساختمان
 • تثبیت در برابر زلزله: اتصال مناسب تیغه‌ها به اسکلت سازه برای افزایش پایداری

6. تفاوت تیغه‌چینی با دیوارچینی باربر

7. مشکلات رایج در تیغه‌چینی و راهکارها

 • ترک‌خوردگی تیغه‌ها: به دلیل نشست ناهمگن ساختمان یا تغییرات دما. راهکار: استفاده از میلگردهای افقی یا شبکه‌های فلزی
 • عدم هم‌ترازی تیغه: ناشی از بی‌دقتی در اجرای اولیه. راهکار: کنترل مداوم با تراز و شاقول
 • رطوبت در دیوارهای داخلی: ناشی از نشت لوله‌ها یا نفوذ آب. راهکار: عایق‌بندی مناسب و استفاده از بلوک‌های ضد رطوبت
 • صدای زیاد بین اتاق‌ها: به دلیل عدم استفاده از عایق صوتی. راهکار: افزودن لایه‌های عایق صوتی مانند پشم سنگ

8. استانداردها و مقررات تیغه‌چینی

در اجرای تیغه‌چینی رعایت استانداردهای ملی و آیین‌نامه‌های ساختمان ضروری است:

 • مقررات ملی ساختمان (مبحث 8 و 9): الزامات فنی دیوارهای غیر باربر

• استانداردهای عایق‌بندی حرارتی و صوتی: برای بهینه‌سازی مصرف انرژی و کاهش آلودگی صوتی

 • آیین‌نامه 2800: الزامات مقاوم‌سازی تیغه‌ها در برابر زلزله

نتیجه‌گیری

تیغه‌چینی یکی از مراحل کلیدی در ساختمان‌سازی است که علاوه بر تقسیم‌بندی فضاهای داخلی، تأثیر بسزایی در زیبایی، عایق‌بندی و پایداری ساختمان دارد. انتخاب صحیح مصالح، رعایت اصول فنی، و اجرای دقیق می‌تواند از مشکلات احتمالی مانند ترک‌خوردگی یا ناپایداری جلوگیری کند. همچنین، رعایت استانداردهای ملی و استفاده از فناوری‌های جدید در اجرای تیغه‌ها می‌تواند کیفیت پروژه‌های ساختمانی را به میزان قابل توجهی افزایش دهد.